243 – Ben jij bereis stil te staan bij wat je nodig hebt op een moeilijk moment

Transcript

De hele aflevering om te lezen

Het lukt me niet is een excuus

Goed, we gaan het dus hebben over het feit dat het soms niet lukt en wat je dan tegen jezelf zegt. Want ik al zei in de intro, als mensen wel goed gaan en ze hebben regie en ze voelen het lekker, dan is dat helemaal een keus. Als het niet zo goed gaat, ze zou het liever hebben dat het anders gaat, dan krijg ik dingen te horen als ja, ik weet het allemaal wel, maar ik doe het niet. Het lukt me gewoon niet om in actie te komen.

Nou, eigenlijk praat je dan, als je het hebt over het lukt me niet, dan lijkt het alsof dat je overkomt. Dus dat is niet, je kiest daar niet voor. Ja, je kiest voor regie, je kiest voor sporten, je kiest voor minder eten. Maar als het niet lukt, dan overkomt het je. Dan kun je er eigenlijk niets aan doen. Zo is het nou eenmaal, deze week lukt het me gewoon niet, ik weet het allemaal wel. Dan heb je hem weer, de meest gehoorde excuus waarom mensen niet in actie komen, ik weet het allemaal wel, maar ik doe het niet. Maar dat is echt een smoesje.

Dus het lukt me niet, is ook gewoon een excuus, waarmee je de verantwoordelijkheid voor wat je doet, voor je eigen gedrag en dus je eigen gevolgen, je eigen gewicht, je eigen eetgedrag, buiten jezelf legt. Want de waarheid is, je doet het inderdaad niet. Maar dat zeg je liever niet. Of nou ja, als je dat dan zegt, zeg je dat op een manier alsof het dus geen keuze is. Ja, ik weet het allemaal wel, maar ik doe het gewoon niet. Maar de feitelijke handelingen die nodig zijn, kun jij echt. Dus het lukt niet, bestaat niet, zeg ik altijd. Want wat zijn nou, als je even stilstaat, wat zijn echt de feitelijke handelingen die jij nodig hebt om af te vallen?

De feitelijke handelingen die nodig zijn

Nou, dat is geen drop in je winkelmandje leggen. Of de koelkastdeur dicht doen. Of één bord eten opscheppen en daar de pannen weg doen. Of nee zeggen tegen een traktatie. Of nu naar buiten gaan en een rondje lopen. Of wel naar de sportschool gaan, als je dat hebt afgesproken. De feitelijke handelingen zijn eigenlijk heel simpel. En die kan jij ook. Het lukt niet is onzin, je doet het niet.

En ja, op het moment dat je je aanleert om zo te gaan praten van ja, ik doe het niet, ik kies er niet voor deze week. Dan geeft je dat gelijk iets van invloed terug. Omdat je dan ook beseft dat je wel degelijk ook iets anders kunt doen. Of iets anders kunt kiezen.

Maar wat er vaak gebeurt is, dat is niet de actie die je doet. Wat ik vaak hoor, ik had laatst weer een coach. Er kwamen ook allemaal weer hele mooie verhalen naar voren. Overigens doe ik dit zelf ook, laat dat even duidelijk zijn.

Analyseren waarom je het niet doet

Maar wat er gebeurt is, je gaat analyseren waarom je het niet doet. Dus het is het weer, het is te warm, het was de vakantie. Ja, op vakantie hou je toch nooit echt vol. Wat ik ook wel veel hoor is dat mensen die bijvoorbeeld al afgevallen zijn, dan zeggen van ja, maar ik heb al zo lang mijn best gedaan. Ik wil ook wel weer een keer losgaan, een beetje dat soort dingen. Dus je gaat redenen zoeken, je gaat argumenten verzamelen waarom het logisch is dat je het niet doet. En dat heeft eigenlijk niet zo veel zin.

Kijk, soms kan zo'n inzicht een doorbraak geven waardoor je wel weer in actie komt. Maar heel vaak is juist dat blijven zoeken naar de oorzaken erachter ook een beetje zonde van je energie. Want het gaat er juist om dat je de verantwoordelijkheid gewoon weer terugpakt.

Stilstaan is ook een keuze

Kijk, stilstaan of je nu aan het onderzoeken bent of niet, is echt een keus. Stilstaan, het niet doen, is net zo goed een keus als het wel doen. Je gedrag bepaal je altijd zelf. De vraag is, wil jij je energie besteden aan dat onderzoeken van wat er allemaal maar achter ligt, zonder in actie te komen? Wil jij geloven? Misschien is de vraag nog erger, wil jij geloven in die gedachten die jou niet verder helpen? Dus in gedachten als, ja maar het mag wel een keertje, ja maar het is nu vakantie, ja maar het is zo warm, ja maar straks begin ik echt. Je hebt een keus of je daarin gelooft of niet. Of je daar aandacht aan besteedt of niet.

Voorbeeld met partner op vakantie

Ik had wel grappig, als ik op vakantie was met mijn partner, had ik best wel een discussie, want die was voor de vakantie aan het afvallen, hij wilde wat kilo's kwijt. En op vakantie zag ik daar niet zo heel veel van terug. En toen zei ik van, joh, wat is het dan? Wat maakt het nou wat je moeilijk vindt of wat vind je dan, welk ongemak wil je niet verdragen? Toen zei hij, nee daar gaat het niet om. Ik vind het gewoon op vakantie niet belangrijk, dan heb ik gewoon geen doel, dan vind ik mijn doel gewoon niet belangrijk. En toen dacht ik, ja dat is grappig, want de vraag is wat je daarmee bereikt om in die gedachten te geloven. Nou niks behalve dat je dan inderdaad gaat overeten. Maar ik geloof niet dat dat werkelijk is wat je wil.

Kiezen of je in gedachten gelooft

Kijk en je kunt niet altijd, heb je invloed op wat je denkt of op wat je voelt. Het kan werkelijk voelen dat jouw doel op dat moment niet belangrijk is. Het kan werkelijk voelen dat het je allemaal even niks kan schelen. Het kan werkelijk voelen alsof je geen keus hebt, alsof je niet iets kunt doen. En dat heb je niet altijd in de hand. Maar je kunt wel degelijk kiezen of je erin gelooft, of je er aandacht aan besteedt en natuurlijk of je je laat lijden door dit soort gedachten. Of dat je ervoor kiest om dit soort gedachten in jezelf te managen.

En dat betekent genadeloos eerlijk zijn. Weet je, herkennen dat dit ook smoesjes zijn. Dat dit ook hetzelfde patroon is waarop je iedere vakantie stopt. Dat dit hetzelfde patroon is waarop je uiteindelijk altijd een poging opgeeft. En als je dat gaat inzien, dan weet je steeds beter, ik hoef helemaal niet te luisteren naar deze gedachten. Ik kan wel degelijk gewoon in actie komen. Ik kan het wel degelijk doen. Ik heb altijd een keuze in het doen of niet.

Eerlijk zijn over welke fase je zit

Ik geloof heel erg bij dit soort dingen dat het echt belangrijk is om heel eerlijk naar jezelf te zijn. Want ik geloof dat jij heel goed weet in wat voor een fase je nu zit. Ga jij goed? Heb je regie? Gaat het redelijk? Heb je wel regie, misschien niet alle punten op de i? Of ben je eigenlijk gewoon stiekem aan het overeten? Ongeacht wat je misschien vertelt aan de buitenwereld, weet jij het heel vaak van jezelf wel.

En op het moment dat je weet dat je aan het overeten bent, ofwel dat het nodig is om een stapje extra te zetten om af te vallen, dan moet je gaan herkennen dat alles wat jij tegen jezelf zegt om niet in actie te komen, het verhaal wat jij jezelf steeds vertelt waardoor het logisch is dat je het niet doet, die moet je dan gaan herkennen en erkennen. Zodat je weer beseft dat dat maar een verhaal is wat jij jezelf vertelt. Maar dat je ook een ander verhaal kan vertellen, of sterker nog, dat je ongeacht wat je jezelf vertelt, je kunt kiezen voor doorgaan. Je kunt weer kiezen voor vanavond geen wijntjes nemen, of geen snacks, of geen snoep of chocola bij de thee, of wel gaan zwemmen, of wel gaan rennen. Daar is geen magie voor nodig. Daar hoef je niet altijd enorme onderzoeken voor te doen. Er is actie voor nodig.

Passieve actie versus actieve actie

Kijk, jij luistert nu de podcast, en de vraag is natuurlijk, dat is mooi, en misschien denk je ja, dat klopt, ik moet het ook weer gewoon doen, ik moet niet blijven hangen in mijn hoofd, ik moet weer in actiestand komen. Maar denk je dat ook nog over drie uur, als je het daadwerkelijk moeilijk hebt? Ben je dan bereid hierbij stil te staan? Stil te staan bij jezelf? Of schuif je het dan gewoon weg? Weet je nog wel een beetje mijn woorden in je achterhoofd, maar denk je, dan ga ik nu niet meer stilstaan, nu is het even anders, nu neem ik gewoon wel even dit straks. En doe je het dus toch gewoon.

Kijk, dan kun je het luisteren van deze podcast, en dat geldt ook voor trainingen volgen, mails lezen, boeken lezen, etc. Maar als je er niks mee doet, dan kun je dat scharen onder passieve actie. En dat is leuk, en dat is interessant, en dat is ook nuttig, maar het leidt uiteindelijk nergens toe als je het niet omzet in actieve actie. Passieve actie is ook vaak een smoesje om jezelf in slaap te sussen. Ik ben toch best goed bezig, ik heb alweer een podcast geluisterd vandaag. Ja, leuk.

Bereid zijn stil te staan op moeilijk moment

Maar het gaat erom of jij bereid bent om op een moeilijk moment stil te staan bij wat je echt nodig hebt, en dan uit je hoofd in die actiestand te komen. Dus, het is niet per se ben je bereid wat te doen, maar ben je bereid wat te doen op een moeilijk moment. Dus niet nu het je uitkomt om te luisteren, maar straks als je toch de neiging hebt nog een cracker te nemen. Dus, ben jij bereid op een moeilijk moment te vertragen? Soms noem ik het wel eens zo.

Want als je maar blijft zeggen, het lukt me gewoon niet, dan ben je vaak op een moeilijk moment helemaal niet bereid om te vertragen of om stil te staan bij wat je echt nodig hebt, bij wat je werkelijk wilt. Om stil te staan bij je echte behoeftes. Maar dan ga je gewoon door, dan dender je gewoon door.

Maar de vraag is dus dat als jij straks de neiging hebt om toch niet te gaan sporten, of om nog een keer wat in je mond te stoppen, of om je ochtendritueel wederom te skippen, ben je bereid om op zo'n moeilijk moment, voordat je een besluit neemt, te voelen en te onderzoeken. Waarom? Waarom wil ik toch weer wijntjes drinken, terwijl ik eigenlijk me voorgenomen had dat niet te doen dit weekend? Waarom is dat? Is het gemak? Ben ik eigenlijk op zoek naar contact? Verveel ik me een beetje? Wil ik leven in de brouwerij?

Gesprek met haar zoon over drinken

Ik had toevallig gisteren een gesprek met mijn zoon, en ik vond dat hij wat veel aan het drinken was. En toen zei ik, wat vind je er dan zelf van? En toen zei hij, nou ja, ik zat wel te denken. Ik ga mezelf gewoon afvragen, drink ik omdat het leuk is, of drink ik omdat ik het leuk wil hebben? Ik vond dat zo'n mooie uitspraak van hem. Toen dacht ik, dat is echt waar je wat aan hebt. Want hij zei, ik wil niet meer drinken om het leuk te hebben. Ik wil het alleen als ik het leuk heb. Nou, dat vond ik een hele goeie. Dat past natuurlijk hierbij, dat je je wel afvraagt, waarom doe ik wat ik doe? Maar, dat kun je allemaal mooi zeggen, maar dan moet het op het volgende moeilijke mo