Podcast / Aflevering 273

Het geheim van slanke mensen · aflevering 273

273 – Raakt je wilskracht op na een zware dag?

Door Mieke Kosters10 december 2024Tekst bijgewerkt 7 november 202614 minuten

0:0013:50
Of luister in je eigen app: Spotify Apple Podcasts

In deze podcast

In het kort

In deze aflevering van Het geheim van slanke mensen legt Mieke Kosters uit of wilskracht na een zware dag opraakt. Mieke bespreekt de theorie dat wilskracht werkt als een spier die leeg raakt, en laat zien dat onderzoek uit 2016 dit weerlegt. Mieke legt uit dat niet je wilskracht maar het verhaal dat je jezelf vertelt bepaalt of je 's avonds de chocolade weerstaat. De aflevering is voor iedereen die na een drukke dag toegeeft aan eten en eetgedrag beter wil sturen.

Waarom lukt afvallen niet met wilskracht?

Mieke Kosters legt uit dat het idee dat wilskracht werkt als een spier die opraakt, wetenschappelijk niet houdbaar is. Een studie uit 2016 vond geen bewijs dat wilskracht afneemt gedurende de dag, maar wel dat het verhaal dat je jezelf vertelt bepaalt of je toegeeft aan eten.

Raakt mijn wilskracht op na een zware dag?

Nee, volgens Mieke Kosters raakt wilskracht niet op na een zware dag. Onderzoek uit 2016 toont aan dat wilskracht eerder werkt als een tankje brandstof dat automatisch wordt bijgevuld dan als een spier die uitgeput raakt.

Wat als ik geen discipline meer heb aan het einde van de dag?

Mieke Kosters legt uit dat het niet gaat om een lege discipline-batterij, maar om het verhaal dat je jezelf vertelt. Als je zegt dat je wilskracht op is na een zware dag, geef je jezelf daarmee toestemming om toe te geven aan bijvoorbeeld chocolade.

Hoe houd ik vol als ik moe ben van een drukke dag?

Mieke Kosters legt uit dat je jezelf beter kunt vertellen dat je doelen belangrijker zijn dan je excuses, in plaats van te denken dat je wilskracht op is. Zo kies je voor je doel in plaats van voor de chocolade op de bank.

Het geheim van slanke mensen is de podcast van Mieke Kosters, expert in eetgedragsverandering, schrijver van negen boeken over afvallen zonder dieet en 19 jaar coach van vrouwen die willen afvallen zonder dieet. De podcast is ruim 2 miljoen keer beluisterd.

Jouw wilskracht is niet op, raakt niet op, is niet op aan het einde van de dag. Je kunt echt veel meer aan dan je denkt.

Luister ook

Welke aflevering past bij jou?

Met de podcast-advies tool ontdek je welke afleveringen passen bij jouw doelen.
Beantwoord een paar vragen, dan zoek ik de afleveringen erbij!

Naar de podcast-advies tool

Gratis Startweek

Elke dag chocola, 12 kilo eraf? Het kan!

Pak ook regie op je eetgedrag en start met genieten én afvallen. Helemaal gratis, in je inbox, 5 minuten per dag. Morgen om 7:00 begint dag 1.

Ja, ik doe mee met de Startweek

Transcript

De hele aflevering om te lezen

Vraag van Paulien over opgebrande wilskracht

Misschien herken je het wel, dat als je een lange dag achter de rug hebt, je hebt hard gewerkt, je had veel afspraken, je komt thuis, koken, zorgen voor de kinderen, en dat er dan 's avonds zo'n reep chocolade voor je ligt, dat je denkt, ja, sorry, maar die kan ik nu echt niet meer weerstaan.

Nou, ik kreeg een mail een tijdje terug van Paulien, en die vertelde dat zij ooit wel veel was afgevallen, maar dat ze toch langzaam en zeker regiebier aan het inruilen was voor kilo's, en dat wilde ze natuurlijk niet, maar ze had ergens gelezen dat wilskracht opraakt, dus als jij een hele zware dag hebt, zoals ik schetste, dat dan 's avonds eigenlijk je wilskracht op is, en dat je dan dus de chocola niet meer kunt weerstaan.

Ze zei, dat zou voor mij wel heel veel verklaren, maar hoe denk jij daarover?

Daarover gaat deze podcast.

Introductie podcast en Mieke Kosters

Mijn naam is Mieke Kosters, en in deze podcast deel ik de geheimen van slanke mensen met je, oftewel het geheim om regie te pakken op je eigen gedrag, veranderen wat je anders wilt. Dat doe ik in deze podcast, dat doe ik ook in mijn trainingen, daarover vind je alle informatie op MiekeKosters.nl, en daar vind je ook de boeken die ik heb geschreven, want dat zijn er heel wat inmiddels.

Decemberactie: All you need is regie

Maar ik heb nog iets anders, en dat is een decemberactie. All you need is regie, omdat juist in december er zo ontzettend veel lekker eten voorhanden is, voorbij komt. Het is koud buiten, je hebt vakantie, het ligt over eten, en aankomen natuurlijk op de loer. Wil je dat niet deze december? Wil jij die regie houden? Wil jij je fitste, slankste kerstdagen, feestdagen ooit? Dan zou ik zeggen, neem even een kijkje op de site MiekeKosters.nl slash december, want ik heb een actie en daar kun je mee doen met drie thema masterclasses die helemaal ingaan op de dingen waar je juist in december tegenaan loopt, en wellicht vind je het interessant. Het kost slechts 17 euro, het is een beetje vergelijkbaar met de zomeractie die ik een tijd terug heb gedaan. Dus ik zou zeggen, neem snel een kijkje, wij gaan nu door met de podcast.

Paulien's mail over wilskracht als spier

Ja, we hebben het in deze podcast, wil ik het dus graag hebben over wilskracht. Nou wat ik al zei, dat kwam eigenlijk, werd getriggerd dit onderwerp door een mail van Paulien, en zij schreef in die mail, ik zal iets uitgebreider zeggen wat zij schreef, en zij zegt, ik heb dus ooit eens gelezen dat alles een zekere mate van discipline kost. Of anders gezegd, alles wat niet vanuit energie of flow ontstaat, dus wat wilskracht kost, daar heeft je brein maar een beperkt stukje ruimte voor per dag. Dus er is maar een beperkt stukje ruimte voor wilskracht beschikbaar eigenlijk. Dus stel dat opruimen jouw wilskracht kost, en je hebt een hele drukke dag gehad, heel veel hard gewerkt, gezorgd voor de kinderen, dan heb je 's avonds geen wilskracht meer over om in te zetten voor dat opruimen. Dus ze zegt, is wilskracht inderdaad een soort beperkte hulpbron, zoals een spier die moe wordt na gebruik. En ze zegt, nou hoe denk jij daarover, en hoe ga je daarmee om, hoe kan ik er beter mee omgaan?

Want ze schrijft ook dat ze zelf was eigenlijk best heel veel afgevallen, en ja, toen kwam zoals ze het zegt het leven ertussen. Dus toen gebeurde de dingen in de leven waardoor ze zich echt heel veel zorgen moest maken, wat heel veel drukte met zich meebracht, of zoals zij zegt, dat waren echte energievreters. En ze zegt, langzaam maar zeker merk ik dat mijn regie weer wordt ingeruild voor kilo's. Terwijl ze dus geloof ik meer dan 12 kilo was afgevallen. En toen las ze dus dat stukje over wilskracht, en toen zei ze dus, dat zou voor mij wel veel verklaren, dan snap ik wel een beetje wat er gebeurt. Maar hoe kijk jij daaraan? Hoe kijk jij daar tegenaan?

Herkenning: moeite met honger weerstaan

Nou, zelf zegt ze ook nog in de mail, ik herken het het meest, en ik denk dat dat voor meer mensen herkenbaar is. Dus ze zegt, ik herken het het meest als het gaat om omgaan met honger. Ze zegt, als ik dan terugkom, ja, dan kan ik die honger eigenlijk niet verdragen, zoveel of die, nou, misschien is het soms lekkere trek, maar dan kom ik, en weet je, dan schiet ik zo in, ach, ik ga het gewoon doen, kan mij het schelen. Dat idee. En ze zei, en dan neem ik dus niet meer iets gezonds, maar dan neem ik gewoon iets wat voorhanden is, iets wat makkelijk is om dat nare gevoel weg te krijgen.

Baumeister's theorie: wilskracht als spier

Nou, hoe ik erover denk, is het volgende. Grappig genoeg heb ik ooit eens in mijn boek, volgens mij is dat, ik ken mezelf in mijn slank, dat is natuurlijk al een hele tijd geleden, dat is 2013 denk ik zo'n beetje. Maar goed, daar heb ik ook iets geschreven over, wilskracht als spier. Want in die tijd werd dat wel gedacht, dat dat klopte. En dat is een idee, dat komt van Roy Baumeister, Baumeister heet hij, is een psycholoog, die heeft samen met nog wat andere onderzoek gedaan en ook een boek geschreven. Dat boek was vrij populair, dat boek heette ook Wilskracht. En in dat boek werd inderdaad uitgelegd dat wilskracht werkt als een spier. Dus hoe meer je ervan gebruikt, hoe minder ervan overblijft. Dat was het idee. Nou, is dat niet helemaal hoe ik kijk naar spieren? Want je zou kunnen denken, ja, als je spieren traint, dan worden ze juist sterker. En dat zei hij overigens ook in dat boek. Dus je kunt hem trainen, zodat hij meer aan kan per dag, maar op een dag heeft hij dus maar een beperkt verbruik eigenlijk, is hij maar mogelijk van die spier. Dat was de gedachte.

En dus kun je geen chocola meer weerstaan, als je een hele drukke dag hebt gehad. Nou, op zich klinkt het natuurlijk wel logisch. Tenminste, ik vond dat ook, na een lange dag werken weet je, herkent, volgens mij de meeste mensen herkennen wel dat het dan moeilijker is om verleidingen te weerstaan.

Onderzoek uit 2016 ontkracht theorie

Maar later onderzoek, dus er is veel meer onderzoek gedaan, is dat hele idee van Bouwmeister eigenlijk onderuit gehaald. Want al zijn experimenten werden nagedaan, een controlestudie is dat dan, en er kwamen iedere keer andere resultaten uit. Dus het hield geen stand. En een grote studie in 2016, die vond helemaal geen bewijs dat het concept dat wilskracht opraakt, inderdaad waar is. Dus er kwamen andere uitkomsten uit en ze zeggen eigenlijk kwam uit dat onderzoek dat wilskracht eerder werkt als een tankje brandstof dat steeds weer wordt bijgevuld, dat automatisch wordt bijgevuld.

Nou, een van de dingen hoe ze dat onderzocht hadden was dat ze heel veel studenten gingen volgen op een gegeven moment. En die gingen dan op verschillende manieren van de dag online leren. Dus die gingen studeren. En wat bleek nou, studenten die werden niet moe, hun wilskracht daalde niet in de loop van de dag. Sterker nog, veel studenten deden juist meer moeite en werkten langer naarmate de dag vorderde. Dus hun motivatie nam niet af en die resultaten bleven stabiel. Wat wel zo was, is dat de prestaties een beetje afnamen naarmate ze langer bezig waren met de taak. Dus ik geloof dat na een half uur ongeveer de motivatie of de prestaties ietsje afnamen. Maar de conclusie van dit onderzoek was dat wilskracht dus niet opraakt gedurende de dag.

Motivatie en context belangrijker dan wilskracht

Waar wetenschappers het wel over eens zijn, is dat vermoeidheid en context, dus omgeving, invloed hebben op jezelfbeheersing of wilskracht. Maar hoe dat precies werkt, daar zijn ze dus niet over eens. Maar wat je wel kan concluderen, wat ze wel kunnen concluderen, is dat het in de praktijk veel nuttiger is om te denken in termen van motivatie en context, omgeving, de invloed van de omgeving waar je in zit, in plaats van te denken in die lege batterij aan wilskracht die jij hebt 's avonds.

De crux: het verhaal dat je vertelt

En daar komt hij weer. Wat is dan de crux? Jawel, het verhaal dat jij jezelf vertelt. Daar draait het wat mij betreft altijd om, maar dat komt dus ook hier weer uit naar voren.

Kijk, wetenschappelijk houdt dus dat beperkte voorraadje wilskracht geen stand. Dat is echt onderuit gehaald. Maar als jij jezelf vertelt dat jouw wilskracht op is, omdat je al zo'n zware dag hebt gehad of zo, een vermoeiende dag, dan zul je natuurlijk aan die frisdrank toegeven als je die 's avonds hebt. Of dan blijf je het toch op de bank hebben, want je hebt het al zo zwaar gehad vandaag.

Dus als jij letterlijk denkt, ik heb zo'n zware dag gehad, dus ik heb geen wilskracht meer over om nu chocolade te weerstaan, dan geef je daarmee jezelf natuurlijk expliciet toestemming om los te gaan op de bonbons. Zo werkt het.

Maar als jij tegen jezelf zegt, ja, ik ben moe, het was een zware dag, maar ik kies ervoor om mijn doelen belangrijker te maken dan mijn excuses, dus als je het gooit op motivatie en op doel, dat je zegt, die chocolade, laat maar liggen, ik heb wilskracht genoeg, die is zo weer bijgevuld, dan maak je een andere keuze.

En hier draait het iedere keer om. Wat vertel jij jezelf? Wat is het verhaal wat jij tegen jezelf vertelt?

Je kunt meer aan dan je denkt

Jouw wilskracht is niet op, raakt niet op, is niet op aan het einde van de dag. Je kunt echt veel meer aan dan je denkt.

Dat vind ik zelf altijd een van de mooiste dingen die ik echt heb ontdekt in de afgelopen jaren dat ik hiermee bezig ben, hoor, is dat ik vroeger zo vaak dacht dat ik dingen niet kon of niet aankon of te moeilijk zou vinden, zoals stoppen met chocolade eten of iets dergelijks, of wel gaan hardlopen terwijl ik echt geen zin heb. Maar het is zo leuk om te merken dat het echt waar is dat je veel meer kunt dan je denkt.

Maar dat vergt dat jij je eigen gedachten onder de loep neemt en die niet allemaal zo serieus neemt. Dus jezelf echt niet langer vertellen dat jouw batterij om lekkers te weerstaan op is, maar jezelf aanmoedigen om wel te gaan voor je doelen, om wel even door te zetten, om dan maar even die pijn te pakken, even dat drempeltje over te gaan, omdat als je terugkomt je je honderd procent beter voelt.

Daar draait regiepakken om. En de vraag is: wat kies jij? Welk verhaal vertel jij jezelf? Het begint altijd bij het herkennen van het verhaal wat jij jezelf vertelt.

En vervolgens, dat is één, maar dat is natuurlijk nog niet alles, want je kunt zien wat je denkt en nog steeds gedrag k