375 – Je valt niet terug door chips. Je valt terug door schaamte.

Transcript

De hele aflevering om te lezen

Twijfel of je deze keer volhoudt0:00

Het is weekend, je zit op de bank, de week is voorbij, kinderen liggen in bed of misschien ben je alleen. En je denkt, nou, over dit komende jaar, wat wil ik, hoe ga ik het doen, ga ik voor dat jaarabonnement van Mieke, doe ik die investering in mezelf? Maar dan komt natuurlijk die ene gedachte, de vraag die je al duizend keer hebt gesteld. Maar wat als ik het niet volhou? Wat als ik over twee maanden weer precies hier zit? Als ik weer terugval. Wat als dit, net als al die andere keren, niet werkt?

Wie is Mieke Kosters0:33

Nou, ik snap die gedachte. En ik wil hem graag eerlijk al antwoorden. En ik wil het hebben over de echte reden waarom je vaak stopt. Ben jij die vrouw die alles voor iedereen op de rit heeft, behalve voor zichzelf? Die precies weet wat ze moet doen. Gezonder leven, grenzen stellen, andere baan. Maar het steeds niet doet. Dat is waar ik werk.

Mijn naam is Mieke Kosters. Ik ben expert in gedragsverandering, auteur van acht bestsellers met ruim 350.000 verkochte boeken en host van deze podcast met inmiddels al 1,6 miljoen downloads.

Deze podcast gaat niet over strenger zijn of harder werken, want dat ken je al. Ik leer je stoppen met zoveel moeten en met vermijden. Mijn regieformule draait om drie stappen. Eerlijk kijken, moedig kiezen en blijven doen. Want daarmee krijg je die vrijheid, lichtheid en levenslust terug.

Wil jij van 2026 het jaar maken waarin jij jezelf echt niet meer laat zitten? Het jaar van zelfrespect en trots en krachtig doen wat je jezelf belooft? Je kunt nu 7 dagen gratis meedoen met mijn programma Het Geheim van Gewoon Doen. Geen risico, bevalt het niet, dan betaal je niets. De link daarvoor staat in show notes. 2026 wordt jouw jaar.

Wat je niet verandert, kies je. Heel specifiek met afvallen heb ik dat natuurlijk heel veel gezien, komt het super vaak voor.

Patroon: goede start, dan terugval door stress2:10

Mensen die zeggen, ik heb alles al geprobeerd, niks werkt voor mij. Ik ben al zo vaak gestart met goede moed, met energie, dat ik dacht, dit keer wordt het echt allemaal anders. En dan ging het iedere keer ook wel even goed. Twee weken, drie weken, misschien zelfs een aantal maanden. En dan gebeurde er iets. Dus stress op je werk, vaak wat grotere dingen. Stress op je werk, kinderen die ziek werden, blessuren, vakantie. Maar soms is het ook gewoon die ene rotdag. En voor je het weet, ben je terug bij af. Op de bank, met chips en met dat stemmetje in je hoofd.

Nou, het kan ook zijn dat je de best al wel eens eerder geld aan hebt uitgegeven. En iets wat zou helpen. Dus een programma, misschien heb je ooit een training ergens in gedaan. En cursus gevolgd, coach gehad. En ja, als het dan niet lukt. En als je dan toch ook weer terugvalt. Dan voel je vaak schaamte. En misschien wel dubbel hard. Want je hebt er ook wat geld aan uitgegeven. En zelfs dan was je gefaald. Of je kunt het hoe dan ook niet volhouden. Wat een verspilling. Een bewijs dat je hopeloos bent.

Ja, en dat is natuurlijk ook een reden waarom je er nu moeite mee hebt. En over twijfelt. Waarom zou ik weer beginnen? Waarom zou ik dit risico weer lopen? Waarom zou ik mezelf weer blootstellen aan dat gevoel, aan die schaamte?

En nogmaals, ik denk dat het super herkenbaar is. Maar de gedachte klopt niet. Want het ergste is, als je begint aan verandering, nogmaals op welk gebied of met wie dan ook maar, het ergste is niet de terugval. Het ergste is ook niet het geld.

Het ergste is niet de terugval zelf3:48

Het ergste is hoe je daarna over jezelf denkt. En daar draait het vak om, over hoe jij omgaat met de schaamte die je dan voelt. Dus met zo'n stem in je hoofd die dan zegt, zie je wel, jij kunt het niet, jij houdt nooit iets vol. Je bent begonnen aan iets groots en je hebt het weer niet gedaan. Zelfs met hulp vouw je. Kijk, die stemmen, die schaamte die daarbij hoort, die maakt dat je stopt. Dus niet de terugval zelf, nogmaals niet.

Brené Brown: schaamte versus schuld4:22

het geld, maar de schaamte erover. En dan kom je automatisch, als je praat over schaamte, terecht bij Brené Brown. Dat is een expert, die heeft heel erg veel onderzoek, 20 jaar lang onderzoek gedaan naar schaamte. Ik ben enorm fan van haar werk. Als je nog niks van haar gelezen hebt, dan zou ik dat 100% aanraden. Dus bijvoorbeeld de kracht van de kwetsbaarheid, de moed van de imperfecties en boeken van haar. Maar wat zij in ieder geval ontdekte in al het onderzoek is dit.

Kijk, schaamte zegt, ik ben slecht. Maar schuld zegt, ik deed iets slechts. En dat klinkt misschien als een subtiel verschil, maar het verschil is mega. Het is alles.

Kijk, als jij denkt, ik at teveel, dan is dat schuld. Dan kijk je dus naar je gedrag en dan kan je je dus wel schuldig over voelen. Maar dan weet je ook, ik kan het anders doen. Het is gedrag. Maar als jij denkt, oh ik ben ook hopeloos. Dan praten we over schaamte. Want je kijkt niet meer naar je gedrag, je kijkt naar jezelf. En als jij het probleem bent, wat valt er nog te veranderen?

En dat is waarom schaamte zo gevaarlijk is. Omdat het zegt, jij bent het probleem. Ja, laten we eerlijk zijn. Als jij echt het probleem bent, dan kun je net zo goed stoppen met proberen. Dan wordt het natuurlijk heel ingewikkeld. Dus, het is een heel grote kunde om het verschil te zien tussen gedrag en karakter of persoonlijkheid. En hoe jij hiernaar kijkt.

Uit Brené Browns onderzoek komt dat schaamte,

Schaamte hangt samen met verslaving en depressie6:03

Dat vond ik wel opvallend, heel sterk gecorreleerd is met bijvoorbeeld verslaving, depressie, eetproblemen, maar ook gewoon zelfdestructief gedrag. Dus schaamte helpt niet, het maakt het erger. Het is zeker niet de oplossing, maar het is vaak de oorzaak van opgeven, maar ook van de moedeloosheid die je kan ervaren.

En misschien nog wel belangrijker wat ze ontdekten, en waar je ook heel veel mee kan, is schaamte krijgt kracht, wordt sterker doordat je er niet over praat. Schaamte floreert in stilte, in het geheim, in het alleen dragen.

En dit is essentieel om dit voor jezelf te weten, want iedereen faalt in dingen, bij iedereen vindt dingen moeilijk, iedereen krijgt terugvallen. En als jij denkt, ik moet dat helemaal zelf oplossen en het aan niemand vertellen, maar het stiekem aanpakken, dan maak je het groter, maak je het sterker.

Alles wat je vermijdt ook, dat regeert uiteindelijk je leven. Maar wat je aangaat, wat je open aankijkt, wat oud in die open gaat, dat wordt

Regie pakken in plaats van jezelf veroordelen7:14

Dus de vraag is niet, wat als ik terugval? De vraag is, wat doe ik met schaamte als ik terugval? Hoe kijk ik erna? Verantwoordelijkheid nemen is echt niet hetzelfde als jezelf kapotmaken. Regie pakken is niet hetzelfde als jezelf veroordelen. Regie pakken betekent rechtop gaan staan. Niet omdat je perfect bent, maar wel omdat je jezelf iets gunt.

Het is zeggen, ik heb al drie dagen niet gesport, oké, wat nu? In plaats van, oh, ik ben ook zo lui, ik ben waardeloos.

Regie pakken betekent trots zijn op een nieuwe poging. Niet pas als die poging succesvol is, maar ook nu op de eerste stap, omdat het past bij wie je wilt zijn, omdat je gaat voor wie je wilt zijn. Dat is de moeite waard. Dat is iets om trots op te zijn.

Het is dus ook stoppen met hopen dat het vanzelf gaat, dat het allemaal makkelijk gaat. Maar gewoon met jezelf afspreken. Ik doe wat nodig is. No matter what.

Mieke's eigen ervaring met 18 kilo afvallen8:19

Dat is wat ik tegen mezelf zei nadat ik 18 jaar geleden of 19 jaar geleden inmiddels al die 18 kilo afval dacht ik. Heb ik besloten, ik word nooit meer dik of ik word nooit meer echt zwaarder. Ik ben bereid te doen wat nodig is. No matter what. Hoe moeilijk het ook is. Al moet ik soms elke dag opnieuw beginnen, maandenlang. Ik weet dat als je daartoe bereid bent, het ook weer hele periodes. En dat kan ook maanden zijn dat het weer als vanzelf gaat. Maar die keuze heb je steeds weer te maken. Kiezen voor wie je wilt zijn. Kiezen voor jezelf.

Waarom groepscoaching schaamte vermindert8:52

Dat is regie pakken. En dat gaat voorbij de schaamte. En dat is dus ook, dat onderzoek van meneer Brown, is ook een hele belangrijke reden waarom ik geloof dat je het niet alleen moet doen. Waarom ik ook zo geloof in coaching, in groepscoaching. Dus ik coach alleen in groepen. En dat is hierom. Omdat ik heb gemerkt hoeveel het je oplevert om ook eens te horen waar anderen tegenaan lopen. Hoeveel inspiratie dat kan geven. Hoeveel je daarvan kan leren. En ook dat dat helpt om die schaamte eraf te halen. Want je bent niet de enige die gekke dingen doet. Als het gaat om eten. Als het gaat om pleasen. Als het gaat om iedere keer weer over je eigen grenzen heen gaan. Dat doen we allemaal.

Schaamte floreert in isolatie. In stilte, in het geheim houden. Maar schaamte verdwijnt als je het deelt. Kijk, als jij zegt, ik had gisteren, ik heb weer een plakkeek in mijn mond gepropt voordat de visite kwam. En als dan iemand anders zegt, ik doe dat ook soms. Of dan zeg ik tegen mijn kinderen, nee, jullie mogen niks meer. Maar als ze zich omdraaien, prop ik zelf een handdropje in mijn mond. Weet je, ik doe dat ook soms, sta open, ga weer verder. Dan kun je er zelfs af en toe om lachen. Want het is allemaal niet zo zwaar. Delen maakt lichter.

Kijk, vrouwen, als je meedoet met mijn programma, dan krijg je ook te maken met terugvallen. Ik zeg altijd, ik gun iedereen die meedoet, echt een terugval, het liefst in het programma, terwijl je er nog bent, omdat je daar doorheen moet, omdat je dat te leren hebt. En ik hoor het echt iedere week hoor, in het coach, oh, ik had deze week een slechte week, of ik heb toch teveel gegeten, of ik heb mezelf weer laten zitten, of ik heb toch weer gezorgd voor mijn moeder, terwijl ik eigenlijk had bedacht dat mijn zus het een keer zou moeten doen.

En weet je wat er dan gebeurt als je zulke dingen deelt? Niemand zegt, zie je wel, jij kunt het ook niet. Iedereen zegt, hé, dat is herkenbaar. Maar wat heb je nu nodig? Hoe ga je verder? Dat is het verschil. Niet dat je geen teruggeval hebt, maar dat je niet alleen valt. Dus, mijn vraag aan jou is niet, ga je het volhouden? Maar wil jij stoppen met het alleen doen?

Risico op falen is risico op succes11:01

Wil je ook een plek hebben waar je kunt zeggen, oh shit, ik had een tegenslag. Ik heb weer niet gedaan wat ik mezelf beloofd, dat ik ben al een week aan het duiken. Zonder schaamte. Omdat je met andere mensen deelt die snappen waar je doorheen gaat. Dat is regie pakken. In plaats van jezelf naar beneden halen, klein maken. Of stil blijven staan uit angst.

Als je geen risico wilt lopen op falen, misgun je jezelf ook de kans op succes. Die ga ik nog een keer halen, want die geldt op elk gebied, die geldt altijd. Als je geen risico wilt lopen op falen, misgun je jezelf ook de kans op succes.

Je kunt alleen maar leren van tegenslagen, van terugvallen. Kijk, dat is een growth mindset. En die growth mindset, die leer je in het geheim van gewoon doen. Dus ik geef je niet de garantie dat je nooit terugvalt, juist niet eigenlijk, maar wel de zekerheid dat je niet alleen valt. En dat schaamte veel minder kans krijgt om te floreren, omdat je elkaar helpt.

Laatste dag om mee te doen12:05

Relativeren, leren en door. Morgen is de laatste dag van het aanbod. Om acht uur 's avonds heb ik een kick-off sessie, een live kick-off sessie met iedereen die meedoet. En dan stopt het aanbod voor het jaarprogramma en de korting verdwijnt, net als de bonussen. Dus wil je meedoen? Ga snel naar de link hieronder in de shownotes. Maar hey, vandaag is van mij.

Het geheim is niet weten. Nee, het geheim is doen. Gewoon doen, wat je al weet. Laat het kloppen, laat het stromen. Zet die stap, voel die moed. Het geheim is doen. Gewoon doen, wat je al weet. Gewoon doen, wat je al weet. Het geheim is doen.

Ik werd moe van al dat denken, van beginnen en weer stoppen. Dus dit keer geen smoes, geen later, ik ga voelen, ik ga stappen. Van balen naar kiezen, van denken naar kracht. Want hey, dit is mijn dag.

Het geheim is niet weten, weten. Nee, het geheim is doen. Gewoon doen wat je al weet. Laat het kloppen, laat het stromen. Zet die stap, voel die moed. Het geheim is doen. Gewoon doen wat je al weet. Gewoon doen wat je al weet. Het geheim is doen.

Niet wachten, niet twijfelen. Niet morgen, maar nu ook zonder zin. Dat is regie, dat is jij in je vloog.

Het geheim is niet weten, nee terug. Nee, het geheim is doen. Gewoon doen, wat je al weet. Laat het kloppen, laat het stromen. Zet die stap voor die moed. Het geheim is doen, gewoon doen, wat je al weet. Het geheim is doen.