441 – Wie haar verdriet wegeet, eet ook haar trots weg

Transcript

De hele aflevering om te lezen

Onderzoek: onderdrukte emoties leiden tot meer eten0:00

De meeste mensen eten wel eens uit emotie, emo-eten noemen ze dat ook wel. Nou, ik zeg wel vaker, emo-eten bestaat eigenlijk niet, want dat impliceert dat je eet omdat je zoveel voelt, emoties voelt. Maar het punt is, of de werkelijkheid is, dat je eet omdat je juist niet wilt voelen wat er is, wat er speelt.

Nou, dat komt uit een onderzoek een aantal jaren geleden, en dat heb ik misschien wel eens vaker genoemd, maar dat is een onderzoek, daar deden ze naar vrouwen en die moesten een hele zielige film kijken, een hele verdrietige film. En aan de ene groep werd gezegd, je mag niets voelen, niemand mag merken dat je iets voelt bij die film. En daarna kwamen ze in een ruimte en er stond dan allerlei ijs en lekkere dingen. En wat ze niet wisten is dat het echte onderzoek ging over hoeveel ze aten in die ruimte daarna. De groep die emoties moest onderdrukken, at veel meer dan de groep die gewoon die film mocht kijken en vrijheid emoties mocht laten zien. Oftewel, als je gevoel wegdrukt, eet je veel meer.

Het zou eigenlijk dus emo-weg-eten moeten eten. Nou, dat klinkt misschien niet zo lekker, maar het gaat erom dat je dus teveel eet om te dempen. Om een rotopmerking die blijft hangen, of iets wat je zelf gezegd hebt waar je spijt van hebt. Of de spanning van een volle dag, of weet je, die gedachte dat het toch niks wordt en het gevoel van frustratie. Ja, en zolang je eet, hoef je even nergens over na te denken, hoef je even niet te voelen. En dat is precies waarom je het doet. Maar de kern in deze zin is het woord even. Je hoeft even niets te voelen, maar het komt toch weer terug. Daarover gaat deze podcast. Je eet niet te veel uit honger, dat weet je al lang.

Mieke Kosters introductie en podcastcijfers1:40

Mijn naam is Mieke Kosters. Ik verkocht ruim 350.000 boeken over afvallen zonder dieet. Tienduizende vrouwen volgden mijn online trainingen. En deze podcast is al meer dan 2 miljoen keer beluisterd. Ik ben zelf inmiddels alweer ruim 19 jaar geleden 18 kilo afgevallen, maar ik ben nog altijd slank. En in deze podcast leer jij hoe je dat doet. Afvallen en slank blijven met elke dag chocola zonder dieet. Het kan echt, want niets smaakt zo lekker als regie op je eetgedrag. Denk jij, ik wil er meer over weten, maar ik wil het niet alleen doen. Ga dan naar miekekosters.nl en daar vind je alle informatie over mijn gratis startweek.

Reclame voor de gratis startweek2:45

Een soort mini training van drie dagen met video met hulp bij een eetpatroon bedenken, je valkuilen ontdekken, je regie pakken op je saboteurs. En je maakt gelijk gebruik van de interactieve digitale coach die ook in mijn echte programma en in mijn app zit. Dus ik zou zeggen, ga kijken en meld je aan voor de startweek. Dan gaan wij verder met de podcast.

Goed, we hebben het dus over emotie eten, oftewel emoties weg eten.

Mieke herkende zichzelf niet als emo-eter3:22

En ik ben zelf een type die altijd dacht dat ze niet zo'n emo-eter was. Ik zei altijd, ik ben geen emo-eter, ik ben meer een gezelligheidseter. Of ik zei, ik heb geen rem als het om lekker eten gaat. Of ik heb niet zoveel discipline als het om lekkers gaat. Dat waren dingen die ik zei en ik herkende mezelf niet als emo-eter.

Maar dat kwam ook wel omdat ik daar een soort beeld bij had. Dat je dan, weet je wel, op de bank zit, huilend, wat je in die Amerikaanse films ziet. Zo'n hele bak chocoladeijs weg te werken. Nou, dat herkende ik niet.

Maar toen ik natuurlijk hier indook, en dat doe ik nu al heel veel jaren, inmiddels weet ik dat emotie eten vaak helemaal niet heel groot is. Maar dat het ook de kleine dingen zijn. Weet je, als je om vijf uur thuis komt, heb je hartstikke moe van de dag werken. Dan ga je eten. Of heel vaak, 's avonds, als je alleen thuis bent en je eet te veel, nou dat is wel echt 9 van de 10 keer emotie eten.

Maar ook zelfs in gezelschap kan het zijn hoor, dat je bijvoorbeeld niet helemaal lekker op je gemak voelt, of een beetje onrustig, of je weet niet met wie je moet praten en dan ga je maar wijn drinken of hapjes eten. Of weet je, ook dat is natuurlijk een vorm van emotie eten.

Het kan moeheid zijn, wat natuurlijk heel vaak gebeurt. Verveling. Het kan zijn dat je, wat ik vaak hoor ook van mensen in mijn programma's, het kan ook gaan omdat je eigenlijk 's avonds gewoon een soort, een ander woord voor verveling. Maar dat je een beetje inspiratie mist of zo, als het ware. Dus daar bedoel ik mee dat je maar weer een raar spelletje gaat doen of een stomme serie kijken. En eigenlijk wat je mist is een soort voldoening of bezieling of iets dergelijks. Dat kan het ook zijn. Nou ja, er kunnen 101 dingen achter emotie eten zitten.

Wat zit er echt achter emotie eten4:59

Maar als je wil afvallen, is dit vaak een van de belangrijkste patronen die je te doorbreken hebt. En dan specifiek voor jou, wat vaak terugkomt. Is dat verdriet? Is dat eenzaamheid? Is dat verveling? Is dat te druk zijn? Weet je wel wat het dan ook maar is. Maar kijk wat er echt achter zit, is natuurlijk superbelangrijk. Maar dat is niet zo makkelijk. Het is dus wel heel belangrijk.

Negatieve emoties dempen dempt ook het fijne5:31

En een van de redenen, voor mij in ieder geval, om meer hiermee bezig te gaan en meer te willen voelen, was een eye-opener die ik ooit kreeg, dat iemand tegen mij uitlegde en zei, als je negatieve emoties dempt, demp je ook het fijne. De positieve emoties. Kijk, als je nooit wil falen, is je kans op succes heel klein, omdat het twee kanten van dezelfde medaille zijn. Je moet ergens van gaan met de bereidheid om te falen, om echt succes te bereiken.

En dat geldt natuurlijk met afvallen ook. Als jij je negatieve emoties dempt, dan zul je nooit het succes in afvallen echt voelen als je negatieve emoties dempt met eten. Dus als jij denkt dat je alleen de vervelende dingen uitzet door te eten, die spanning van de volle dag of zo, van teleurstelling of een gesprek dat niet lekker liep of zo, dan demp je ook aan de andere kant trots, succes, zelfrespect omdat je voor jezelf opkwam of omdat je een grens hebt aangegeven of omdat je nee gezegd hebt. Dus het zijn twee kanten van dezelfde medaille. Er zit maar één ding op en dat is voluit leven. Oftewel, voelen wat je te voelen hebt.

Kijk, dat is alleen niet zo makkelijk. En ik ben dus ooit, heb ik besloten voor mezelf, nou ik ga gewoon meer voelen. Maar eerlijk, ik wist niet precies hoe. Ik ben gewoon niet zo'n gevoelsmens. Ik ben heel oplossingsgericht, ben heel rationeel, ik analyseer graag, weet je, ik los alles op in mijn hoofd, denk overal over na.

Gevoelens zijn signalen, emoties zijn data7:12

Maar hoe doe je dat nou? Zo'n besluit om meer te gaan voelen in de praktijk brengen is natuurlijk best lastig. Zeker als je dat echt niet gewend bent. En ja, dat komt ook, heel veel mensen denken dat voelen een beetje zweverig is. En wat mij betreft is dat helemaal niet zo. Het is dus eigenlijk ook heel praktisch. Gevoelens zijn niet je vijand. Gevoelens zijn signalen. Emoties zijn data. Het betekent, als jij ergens iets over voelt, betekent dat dat er iets belangrijks is. Als jij spijt hebt van iets wat je gezegd hebt, betekent dat dat die persoon misschien belangrijk voor je is. Of dat het belangrijk voor je is om geen fouten te maken bijvoorbeeld. Als jij boos op iemand bent, of je voelt irritatie, dan gaat er misschien ergens een grens, gaat iemand over je grenzen heen. Dat is data, daar kun je wat mee. Als het echt gaat om regie pakken, betekent dat weten wat je echt voelt. Wat je echte behoefte is.

Kijk, een voorbeeld wat ik wel vaker noem is, stel je hebt heel hard gewerkt. Je hebt een super drukke dag en je komt 's middags om vijf uur thuis. Zegt, oh, ik heb zo'n behoefte aan een glas wijn. De vraag is, heb je echt behoefte aan wijn of heb je behoefte aan rust of even tot jezelf komen? En is wijn je strategie om dat te doen? Nou, als je wil afvallen, is het dus handig om een andere strategie te kiezen dan eten of wijn drinken. Maar dat helpt dan als je weet wat je echte behoefte is achter je emoties.

Maar goed, die echte behoefte, daar kom je pas achter als je eerst weet dat het gaat om gevoelens weg eten. En dus niet, kijk, ik zeg heel vaak, vroeger zei ik ook heel vaak, ik ben gewoon een lekkerbek. Ik heb niet zo veel discipline als het gaat om lekkers. Ik houd te veel van lekkere dingen. En ja, ergens is bij mij dat laken omhoog gegaan en zag ik, hé, wacht eens even, daar zit wel degelijk wat achter. En dat is niet alleen bij mij zo, dat is bij bijna iedereen zo. Maar de vraag is dus of jij bereid bent dat laken omhoog te doen, om er echt onder te kijken.

En ja, hoe doe je dat dan in de praktijk? Het betekent echt niet dat ik nu je adviseer om elke avond huilend op de bank te gaan zitten.

Stap 1: benoem wat je voelt9:22

Overigens mag dat ook, als dat je behoefte zou zijn. Je hoeft niet ineens maar alles te voelen en je kunt niet van super rationeel naar in één keer een totaal gevoel of zoiets gaan. Maar je kunt het wel in kleine stapjes doen.

En het eerste wat helpt is gewoon iedere keer voordat je wat in je mond stopt, even benoemen wat je voelt. That's it. Gewoon geef het een naam. Ik ben gestresst, ik ben moe, ik heb lekkere trek, ik heb echt trek. Ik ben teleurgesteld. Nou, wat het dan ook maar is. Maar geef het een naam. Eén woord. Dat is echt de allereerste stap.

En waarom? Omdat benoemen kalmeert. Lieberman, dat is een onderzoeker van UCLA. Die liet in 2007 mensen naar foto's van boze en angstige gezichten kijken, terwijl hij hun brein scande. En wat gebeurde er nou als ze het gevoel wat ze zagen of hadden een naam gaven, benoemden, dan werd het alarmcentrum rustiger.

Oftewel, geef je je gevoel een naam, een woord, dan gaat er een klein beetje scherpte van af, zonder één hap in je mond te stoppen. En het kan best dat er iets heel anders uitkomt dan dat je misschien van tevoren denkt. Je denkt ik heb superveel trek en dan komt eruit, ik baal dat ik weer ja heb gezegd toen mijn collega dit vroeg, terwijl ik eigenlijk niet meer over wil werken of zoiets dergelijks.

Nou ja, dat is stap één. Dus dat is een hele kleine stap, maar ga het maar eens proberen. Gewoon iedere keer voordat je wat in je mond stopt, één woord, wat voel je?

Stap 2: gevoelens zitten in je lichaam10:32

Het tweede is belangrijk om te weten dat gevoelens in je lichaam zitten en gedachten in je hoofd. De gevoelens komen tot uiting in je lichaam, dus het kan zijn die pijn in je nek, strakke schouders, pijn in je onderrug, hoofdpijn, gespannenheid in je handen, ik noem maar wat hoor, maar het kan van alles zijn. Je lichaam weet namelijk vaak eerder dan je hoofd wat jij voelt. Dus ook als je het nog niet helemaal kan benoemen, dan zou je het wel al in je lichaam kunnen merken, kunnen ervaren. Wat dat betreft zeggen ze ook altijd, het is belangrijk om te luisteren naar je lichaam. Maar dat komt hierdoor. Omdat jouw lichaam dichter op je gevoel zit vaak. En als je dingen negeert in je lichaam, dan negeer je ook je gevoelens. En dan eet je ze weg. In ons voorbeeld, in ons geval. Je kunt ook andere dingen doen natuurlijk om gevoelens weg te krijgen. Maar goed, daar gaat het nu niet over.

Dus wees alert op wat je lichaam je wil vertellen. Neem het serieus wat je voelt. Voel je die moeheid in je lichaam? Voel je hoofdpijn? Ook dat zijn signalen. Wat is het gevoel? Nou, dat kan je ook weer gaan benoemen natuurlijk. En vervolgens kun je dan oefeningen gaan doen om dat er te laten zijn en dan bewust ervaren wat er is. En dan gaat het echt om niet oplossen, niet wegwerken, ook niet analyseren wat ik altijd deed, maar gewoon laten zijn.

En dan zul je ook zien dat een gevoel opkomt en misschien heel sterk wordt, maar ook weer afzakt. En niet altijd dezelfde dag, dezelfde uur, dezelfde moment, maar het ebt ook weer weg. Ook als je helemaal niets doet. Misschien juist wel als je helemaal niets doet. Want als jij je energie gaat besteden aan het wegwerken van het gevoel, dan ben je er veel meer mee bezig, dan blijf je ermee bezig. Terwijl als je het laat zijn, kan je ook tot rust komen.

En in ieder geval wat je kan doen, als je het er laat zijn, is kiezen. Je eigen gedrag kiezen. Weten, hé, ik heb eigen behoefte aan rust. Wat kies ik nu? Als jij weet wat er echt speelt en het mag er zijn, dan kun je weer je eigen keuzes gaan maken. En dat kan natuurlijk zijn, als jij iedere dag om vijf uur gestresst thuis komt en naar de chips grijpt, ja, dan is één van de oplossingen misschien om eens naar je dagen te kijken. Als het iedere dag weer gebeurt, wat kun je dan anders inregelen op je dagen zelf, zodat het niet gebeurt?

Dat is de diepere laag, zou ik maar zeggen, of de tweede laag. Maar ik zeg altijd, er zijn twee lagen. Je hebt een praktische en een psychologische. Dit is misschien wat eronder zit, je echte behoefte en hoe kun je daar wat mee doen? Maar praktisch is ook natuurlijk heel gewoon het woord geven. En we denken, hé, als honger niet mijn echte probleem is, is eten nooit de oplossing. Hé, ik ben gewoon moe. Slapen helpt, eten niet. Weet je, en dan niet eten. Ja, dat is wat je te doen hebt. En het klinkt misschien al best makkelijk, maar dat is het niet.

En het voelen van je emoties, ik heb nu wat kleine dingen gegeven. Er zijn nog veel meer technieken voor, die leer ik je ook in mijn programma. Want ja, soms vergt het gewoon oefenen. Het is echt niet zo dat je van de ene op de andere dag kan. Maar je kunt er wel stapjes in zetten, omdat je erkent, beseft hoe belangrijk het is om die patronen onder je eetdrang echt op te lossen. Wil jij blijvend slank zijn? Want dat is natuurlijk waar het om gaat.

Mieke's persoonlijke voorbeeld in haar relatie14:22

Kijk, en voor mij geldt ook dat het toelaten van gevoelens gaat over echtheid. Pas toen ik echt beter kon voelen, kon ik ook veel beter voelen waar mijn eigen grenzen waren, waar mijn eigen behoeftes lagen. En ik heb zeker in de tijd, een aantal jaar geleden, dat het wat minder ging in mijn relatie. Toen deed ik dit natuurlijk al. En dat heeft me zoveel opgeleverd, want dat betekende toen voor het eerst eigenlijk dat ik dacht, hé, maar ik moet het ook hierop toepassen. Wat voel ik nou echt? Wat is nou mijn echte behoefte? Hé, en heb ik de moed om daarvoor te gaan staan, om daarna te handelen? Nou, het antwoord was ja, dat deed ik. En dat heeft zoveel opgelost in mijn leven. Dat heeft zoveel geleid tot een leuker leven, omdat het veel echter werd. Ik ging staan voor wie ik echt was. Die emoties waren signalen voor wat ik belangrijk vond in mijn leven. En daar ging ik vaker voor kiezen. En dat maakte dat je dichter bij jezelf komt, meer zelfrespect krijgt. Nou, en dat maakt alles beter.

Zoals emoties dempen effect heeft op je blijdschap, op je plezier, op de hechtheid in je relaties, heeft emoties voelen dat ook de andere kant op. Ook dus als je minder leuke emoties zijn. Want als je die goed, beter kan voelen, kan je ook de positieve emoties voelen. Lees, plezier, blijdschap, liefde, intimiteit, echtheid. En dat komt dus omdat je dichter bij jezelf bent. En daarom is het wat mij betreft zo ongelooflijk belangrijk.

Gevoelens zijn data. Emoties zijn signalen. Die geven richting aan je leven. Die laten je weten wat belangrijk is. En als je die allemaal maar weg eet, als je die allemaal dempt... Ja, dan wordt het vlakker allemaal. Richtinglozer ook. En ja, dan kan je wat makkelijker van jezelf afdrijven. En dat is pas echt zonde.

Regie pakken: definitie en afsluiting15:57

Nou, voor mij staat dit dus ook echt voor regiepakken. Ik heb altijd zo'n definitie: weten wat je echt wilt, erkennen dat wat jij wilt belangrijk is, en de moed hebben om ernaar te handelen. Dat zijn de dingen waar het om gaat wat mij betreft. En ja, je kan zeggen dat dit de definitie is van zelfliefde. Daar is de definitie van. Maar voor mij staat het ook voor regiepakken.

Weten wat je echt wilt, ook voor regiepakken op je eten. Weten wat je echt wilt, wat je echte behoeftes zijn. Erkennen dat die belangrijk zijn. En de moed hebben om ernaar te handelen. Ook al voelt het soms alsof je er geen zin hebt, en moet je een drempel over, en is het niet altijd de makkelijke weg. Het is wel de weg naar zelfrespect, naar succes, naar meer dichter bij jezelf zijn en meer plezier.

Dus ik zou zeggen, het is tijd om te voelen. Voelen wat jij wilt. You go!